Silikony w kosmetykach do włosów i skóry: dimethicone, D4/D5/D6 i co znaczy „bez silikonów”
Jak rozpoznać silikony w składzie, po co się je stosuje, czego dotyczy unijne ograniczenie silikonów cyklicznych D4, D5 i D6 i jak czytać deklarację „bez silikonów”.
Aktualizacja: 31 października 2026 · Recenzja: Kamil Pyziak
Czym są silikony
Silikony to syntetyczne polimery zbudowane na szkielecie z krzemu i tlenu. W kosmetykach dają poślizg, gładkość i połysk, zmniejszają lepkość i pomagają rozprowadzać inne składniki. Często spotkasz je w odżywkach do włosów, serum, bazach pod makijaż, podkładach i kremach z filtrem.
Poszczególne silikony bardzo się różnią: jedne są ciężkie i trwałe, inne lekkie i lotne, a jeszcze inne zmodyfikowane tak, by rozpuszczały się w wodzie albo wiązały z uszkodzonymi włosami.
Jak rozpoznać je w składzie
Nazwy większości silikonów kończą się na „-methicone”, „-siloxane” lub „-silane” albo zawierają słowo „silicone”. Przykłady: Dimethicone, Dimethiconol, Amodimethicone, Phenyl Trimethicone, Cyclopentasiloxane, Cyclohexasiloxane i PEG-10 Dimethicone.
Nazwy z PEG lub PPG, np. PEG-10 Dimethicone, oznaczają silikony zmodyfikowane tak, by łatwiej mieszały się z wodą. Amodimethicone to silikon, który przyciągają uszkodzone fragmenty włosa – dlatego tak często trafia do odżywek.
Silikony w pielęgnacji włosów
W kosmetykach do włosów silikony wygładzają łuskę, ułatwiają rozczesywanie, ograniczają puszenie i dodają blasku. Spraye termoochronne często opierają się właśnie na nich, bo tworzą film na powierzchni włosa.
Częsta obawa to „obciążanie” i odkładanie się na włosach. Silikony rozpuszczalne w wodzie lub lotne rzadko się kumulują, cięższe – mogą, zwłaszcza na cienkich włosach i przy bardzo łagodnych szamponach. Czy to problem, zależy od Twoich włosów, pielęgnacji i używanego szamponu.
Silikony w kremach i makijażu
W kremach i kosmetykach kolorowych silikony dają jedwabiste, pudrowe wykończenie, ułatwiają rozprowadzanie podkładu i sprawiają, że kremy z filtrem są mniej tłuste. Dimethicone tworzy też lekki film ochronny – CosIng podaje dla niego m.in. funkcję ochrony skóry.
Silikony są zwykle dobrze tolerowane. To, czy produkt wydaje się ciężki albo zapycha, zależy od całej formuły, a nie od samych silikonów.
Ograniczenie D4, D5 i D6 w UE
Silikony cykliczne oktametylocyklotetrasiloksan (D4), dekametylocyklopentasiloksan (D5) i dodekametylocykloheksasiloksan (D6) są w UE ograniczone ze względów środowiskowych – są trwałe i mogą się kumulować w środowisku. Wcześniej D4 i D5 ograniczono w produktach spłukiwanych; rozporządzenie Komisji (UE) 2024/1328 rozszerzyło ograniczenie na kosmetyki niespłukiwane i inne produkty, z okresami przejściowymi.
Na etykietach kosmetyków D5 występuje jako Cyclopentasiloxane, a D6 jako Cyclohexasiloxane; Cyclomethicone to mieszanina silikonów cyklicznych. Ograniczenie nie dotyczy silikonów liniowych, takich jak Dimethicone. Dokładny zakres i daty znajdziesz w sekcji „Przepisy UE” na stronach składników.
Co znaczy „bez silikonów”
„Bez silikonów” zwykle oznacza, że w formule nie ma żadnego składnika z rodziny silikonów. Takie produkty zastępują je olejami roślinnymi, estrami (np. Coco-Caprylate/Caprate), alkoholami tłuszczowymi lub naturalnymi polimerami. Nie są przez to automatycznie lepsze ani gorsze – po prostu działają inaczej.
Deklarację łatwo sprawdzić samodzielnie: szukaj w składzie końcówek „-methicone”, „-siloxane” i „-silane”. Nasz analizator oznacza silikony razem z ich funkcjami, więc zajmie to chwilę.
Czego nie powie etykieta
Lista pokazuje, jakie silikony są w produkcie, ale nie ile ich jest ani jak zachowają się na Twoich włosach czy skórze. Dwa kosmetyki z dimethicone mogą sprawiać zupełnie inne wrażenie. Kieruj się własnym doświadczeniem, a „z silikonami” lub „bez silikonów” traktuj jako informację o stylu formuły, nie ocenę jakości.