AHA, BHA en PHA: gids voor exfoliërende zuren in huidverzorging
Glycolzuur, melkzuur, salicylzuur, gluconolacton – wat de zuren op je etiket zijn, hoe ze verschillen en waarom hetzelfde zuur in het ene product exfolieert en in het andere alleen de pH regelt.
Bijgewerkt: 6 november 2026 · Gecontroleerd door: Kamil Pyziak
Wat chemisch exfoliëren betekent
Exfoliërende zuren maken de verbindingen los die dode cellen in de buitenste laag van de huid bij elkaar houden, zodat ze gelijkmatiger loslaten. Anders dan scrubs werken ze zonder wrijven. Hoe sterk ze werken, hangt vooral af van het soort zuur, de concentratie en de pH van het product.
Die laatste twee factoren staan niet op de INCI-lijst. Daarom zie je op het etiket wel welk zuur erin zit, maar niet hoe sterk het product is.
AHA: glycolzuur, melkzuur, amandelzuur
Alfahydroxyzuren (AHA) zijn oplosbaar in water. De bekendste zijn Glycolic Acid (het kleinste molecuul), Lactic Acid en Mandelic Acid (een groter molecuul, dat vaak wordt omschreven als geleidelijker werkend). Ook citroenzuur, appelzuur en wijnsteenzuur horen bij deze familie.
AHA’s werken aan het huidoppervlak. Je vindt ze in toners, serums, peelings en bodylotions. Producten met AHA’s kunnen de gevoeligheid van de huid voor de zon verhogen, daarom raden fabrikanten meestal dagelijkse zonbescherming aan.
BHA: salicylzuur
Het bètahydroxyzuur dat je in cosmetica tegenkomt, is Salicylic Acid. Het is beter oplosbaar in vet dan AHA’s en is daarom populair in producten voor de vette en tot onzuiverheden neigende huid en in antiroosshampoos.
In de EU wordt salicylzuur op twee plaatsen gereguleerd: als conserveermiddel (bijlage V) en voor andere toepassingen (bijlage III), met maximale concentraties die afhangen van het producttype en met beperkingen voor producten voor kinderen jonger dan drie jaar. Verwante zouten en esters, zoals Sodium Salicylate, kunnen ook op etiketten staan.
PHA: gluconolacton en lactobionzuur
Polyhydroxyzuren (PHA) zoals Gluconolactone en Lactobionic Acid hebben grotere moleculen met meerdere waterbindende groepen. Ze worden vaak aangeprezen voor de gevoelige huid, omdat ze langzamer aan het oppervlak werken, en ze gedragen zich ook als humectanten.
“Milder” is een relatieve omschrijving: verdraagzaamheid is individueel, en een sterke formule met PHA kan nog steeds irriteren.
Hetzelfde zuur, een andere rol
Citroenzuur onderaan een lijst is er bijna altijd om de pH aan te passen, niet om te exfoliëren. Melkzuur kan samen met Sodium Lactate als buffer worden gebruikt. Salicylzuur in kleine hoeveelheden kan als conserveermiddel dienen.
Een goede vuistregel: een zuur dat bedoeld is om te exfoliëren, wordt meestal op de voorkant van de verpakking genoemd en staat hoger in de lijst, vaak met de aanwijzing om het maar een paar keer per week te gebruiken.
Zuren verstandig gebruiken
Introduceer één zuurproduct tegelijk, volg de aanwijzingen van de fabrikant en gebruik overdag zonbescherming. Wie meerdere sterke exfolianten combineert of ze samen met andere mogelijk irriterende producten gebruikt, verhoogt het risico op irritatie.
Heb je een huidaandoening, gebruik je voorgeschreven behandelingen of ben je zwanger, vraag dan een arts of apotheker om advies voordat je met een nieuw exfoliërend product begint.
Wat het etiket je niet vertelt
De INCI-lijst toont niet het percentage zuur of de pH van het product, terwijl die allebei sterk bepalen hoe het werkt. Twee serums met glycolzuur op de lijst kunnen sterk in kracht verschillen. Twijfel je, zoek dan informatie van de fabrikant en begin rustig.